Wat is de functie van de placenta en wat zijn afwijkingen? | wat-is-placenta-functie

Stel je voor: je bent zwanger en je hoort de verloskundige praten over de placenta. Alsof het de held van de film is. En eerlijk?

Dat is het ook. Dit orgaan is tijdelijk, maar doet zware klussen voor jou en je baby.

Je bent vast benieuwd wat het precies doet en wat er mis kan gaan. Geen zorgen, ik leg het simpel uit. We gaan er samen voor zitten.

Wat is een placenta eigenlijk?

De placenta is een tijdelijk orgaan dat in je baarmoeder groeit tijdens de zwangerschap.

Het ziet eruit als een dikke, ronde schijf, vol met bloedvaatjes. Bij de geboorte weegt het ongeveer 500 tot 600 gram, ter grootte van een kleine frisbee.

Je baby zit vast via de navelstreng, die rechtstreeks naar de placenta loopt. Het is de levenslijn tussen jou en je kind. Veel mensen denken dat de placenta alleen een kussen is waar de baby op rust. Maar het is veel meer.

Het is een actieve fabriek die voedingsstoffen aanmaakt en afval afvoert. Zonder deze zou je baby niet kunnen groeien.

Het is een wonder dat het maar 9 maanden meegaat en daarna gewoon weg is. Het begint al vroeg in de zwangerschap. Na ongeveer 6 weken is het zichtbaar op een echo.

Vanaf dan neemt het langzaam de taken over van het embryo. Het is fascinerend hoe snel het groeit en volwassen wordt. Je lichaam bouwt dit speciale orgaan speciaal voor je kind.

Waarom is de placenta zo belangrijk?

De placenta is de brug tussen jou en je baby. Jouw bloed stroomt erdoorheen, maar mengt zich niet met het bloed van je kind.

Dit voorkomt infecties en zorgt voor een veilige scheidingslijn. Het is een slimme filter die het beste voor je baby uitzoekt.

Je lichaam geeft letterlijk alles voor je kind. Je baby krijgt zuurstof via de placenta. Zonder deze zou het ademhalen onmogelijk zijn. Ook alle voedingsstoffen uit je eten gaan erdoorheen.

Denk aan eiwitten, vetten en koolhydraten. Je baby groeit op wat jij eet.

Daarom voelen zwangerschaps cravings soms zo urgent. De placenta helpt ook bij het afvoeren van afval. Je baby plast niet in de baarmoeder.

Het afval gaat via de navelstreng terug naar jouw bloed. Je nieren ruimen het daarna op.

Het is een teamwork waar je lichaam elke dag hard voor werkt.

Het hormoon hCG, dat je test positief maakt, wordt ook door de placenta gemaakt. Het zorgt ervoor dat je zwangerschap in stand blijft. Zonder placenta zou je lichaam denken dat het klaar is en ongesteld worden. Het is de regisseur van je zwangerschap.

Hoe werkt de placenta precies?

De placenta groeit vast aan de wand van je baarmoeder. Meestal aan de voorkant of achterkant.

Het bloed van de moeder stroomt langs de villi, de kleine vingertjes van de placenta. Daar gebeurt de uitwisseling. Zuurstof en voedingsstoffen gaan naar de baby. Afval gaat de andere kant op.

Je baby heeft een eigen bloedsomloop. Het bloed in de navelstreng is anders dan dat van jou.

De placenta zorgt dat ze elkaar nooit raken. Dit is essentieel omdat je bloedgroep anders zou kunnen zijn. Bijvoorbeeld rhesus negatief.

De placenta voorkomt problemen. Vanaf week 20 is de functie van de placenta en de navelstreng volledig benut. Je baby groeit nu harder dan ooit.

De placenta wordt groter en dikker. Soms zie je op een echo kleine witte vlekjes. Dat zijn verkalkingen.

Dat is normaal na week 30. Het betekent dat de placenta ouder wordt. De placenta produceert ook hormonen die je lichaam veranderen.

Ze helpen je borsten klaarmaken voor borstvoeding. Ze ontspannen je spieren zodat je baarmoeder kan groeien.

Het is een hormoonfabriek op maat.

Veelvoorkomende afwijkingen en problemen

Niet elke placenta doet het perfect. Soms zijn er afwijkingen.

Een veelvoorkomend probleem is een voorliggende placenta. Dan ligt de placenta over de baarmoedermond heen.

Dit kan bloedingen geven. Meestal groeit het weg, maar soms is een keizersnede nodig. Een andere afwijking is placenta insufficiëntie. De placenta werkt niet goed genoeg.

Je baby krijgt te weinig zuurstof of voedingsstoffen. Dit kan groeiachterstand veroorzaken.

Je begeleidend verloskundige of gynaecoloog meet dit met groeiecho’s. Soms moet je vaker komen voor controles. Loslating van de placenta is ernstig.

Dan lost de placenta te vroeg los van de baarmoederwand. Dit geeft bloedingen en buikpijn.

Het kan plotseling gebeuren. Bel direct de verloskundige of het ziekenhuis.

Het komt bij ongeveer 1 op de 100 zwangerschappen voor. Een placenta die te vast zit, heet placenta accreta. Dit komt vaker voor na een keizersnede.

“Een placenta is als een tijdelijke moederhart. Het doet alles voor je kind, maar het heeft rust nodig.”

De placenta groeit diep in de baarmoederwand. Dit kan bloedingen geven bij de bevalling.

Soms is een operatie nodig om de placenta te verwijderen. Je kunt ook last hebben van een placenta die te hoog of te laag zit.

Meestal is dit geen probleem. Maar bij een lage placenta is extra controle belangrijk. Je verloskundige zal dit monitoren.

Praktische tips voor een gezonde placenta

Je kunt veel doen om je placenta gezond te houden. Eet gevarieerd en voldoende.

Vooral ijzerrijk voedsel is belangrijk. Denk aan spinazie, rood vlees of linzen.

Een ijzertekort beïnvloedt de placenta negatief. Stop met roken en alcohol. Roken vernauwt de bloedvaten in de placenta. Je baby krijgt minder zuurstof.

Alcohol geeft een verhoogd risico op afwijkingen. Het is het niet waard.

Je lichaam doet zo hard zijn best. Blijf bewegen, maar luister naar je lichaam. Wandelen en zwemmen zijn goed.

Het stimuleert de bloedcirculatie. Te zwaar tillen of extreme sporten vermijd je best.

Vraag advies aan je verloskundige. Volg de controles serieus.

De 20-weken echo en de groeiecho’s zijn belangrijk. Ze laten zien hoe de placenta groeit. Twijfel je over iets? Bel gerust.

Je bent nooit lastig. Gebruik geen zelfgemaakte kruiden of supplementen zonder overleg.

Sommige kruiden beïnvloeden de placenta. Bijvoorbeeld te veel vitamine A.

Vraag altijd je verloskundige of huisarts. Heb je bijvoorbeeld vragen over seks tijdens de zwangerschap? Veiligheid gaat boven alles.

Zorg voor rust. Stress beïnvloedt je bloedcirculatie. Probeer dagelijks even te ontspannen. Een warm bad of meditatie helpt. Je placenta profiteert ervan.