Hoe behandel je waterpokken en verzacht je de jeuk? | waterpokken-behandelen-jeuk-tips
Oh nee, die rode vlekken! Jeuk, koorts en een zielig kind dat overal aan krabt.
Waterpokken is een feestje waar niemand op zit te wachten. Maar goed, het overkomt bijna iedereen.
Je wilt je kleine nu vooral troosten en die vervelende jeuk verminderen. Geen paniek, je kunt dit aan. Ik leg je precies uit wat je moet doen, wat je in huis moet halen en hoe je die jeuk beetje bij beetje onder controle krijgt. Laten we beginnen.
Wat je nodig hebt: je waterpokken-uitrusting
Voordat je begint, is het slim om je slag te slaan in de supermarkt of drogisterij.
Je wilt niet midden in de nacht nog op pad moeten. Zorg dat je de volgende spullen in huis hebt. Dan kun je direct aan de slag zodra de eerste vlekjes opduiken.
- Calamine lotion: Dit is je beste vriend. Een roze fles van zo'n €5-€8 (bij Kruidvat of Etos). Het droogt de blaasjes uit en verkoelt.
- Ontsmettende zalf: Bijvoorbeeld Bepanthen Zalf of Sudocrem. Handig om te smeren als er een blaasje open krabt, om infectie te voorkomen. Een tube van 30 gram kost ongeveer €6-€9.
- Paracetamol: Zowel tabletten (voor de oudere peuter) als zetpillen (voor de kleintjes). Check de juiste dosering op de verpakking. Een doosje kost rond de €3-€5.
- Een zachte washand: Geen ruwe handdoeken!
- Luchtige katoenen kleding: Pyjama's en onesies die niet te strak zitten.
- Wasbare luiers: Als je kindje nog in de luiers zit, overweeg even wasbare luiers of extra ademende luiers. Een luier kan namelijk schuren over de blaasjes.
- Anti-jeuk middel: Zoals Pox-Clini of een speciale waterpokken spray. Vaak wat duurder (€10-€15), maar sommige ouders zweren erbij.
Stap 1: De eerste vlekken herkennen en de boel koelen
Waterpokken begint vaak met wat algemene malaise. Je kind is chagrijnig, heeft lichte koorts (rond de 38°C) en geen eetlust.
De volgende dag of de dag erna komen de eerste vlekjes tevoorschijn.
- Hou de temperatuur in de gaten: Meet 2x per dag de temperatuur. Bij een temperatuur boven de 38,5°C mag je paracetamol geven. Gebruik de zetpillen als je kindje nog jong is (bijvoorbeeld 1x per 6 uur een zetpil van 125mg voor een dreumes). Voor een ouder kind (4 jaar) kun je tabletten geven (bijvoorbeeld 2x per 6 uur een tablet van 250mg).
- Zorg voor verkoeling: Zet een ventilator op de kamer, maar niet rechtstreeks op je kind. Zorg voor frisse lucht. Kleed je kind in lichte kleding. Te warm aankleden maakt de jeuk erger.
- Veel drinken: Door de koorts en de blaasjes in de mond kan je kind minder zin hebben om te drinken. Bied kleine slokjes aan. Een waterijsje (€1-€2 voor een doosje) helpt ook tegen de pijn in de mond en zorgt voor vocht.
Ze zien eruit als kleine, rode bultjes. Binnen een paar uur veranderen ze in vochtige blaasjes. Dat is het moment om in actie te komen.
Veelgemaakte fout: Direct alle kleding weggooien die vies is geworden. Waterpokken-uitslag is besmettelijk zolang de blaasjes nog vochtig zijn. Was de kleding op minimaal 60 graden, maar gooi het niet weg. Twijfel je of je kind met waterpokken naar de kinderopvang mag? Je bent dit nog wel een week of twee kwijt.
Stap 2: De jeuk te lijf – het belangrijkste onderdeel
De jeuk is het allerergste. Je kind wil krabben, en dat moet je voorkomen. Waarom?
- Knip de nagels kort: Heel kort. Gebruik een nagelknipper voor baby's en een goede nagelknipper voor peuters. Check dit elke dag. Voel ook even met je eigen vinger of er geen scherpe randjes meer zitten.
- Was de jeuk weg: Maak een washandje nat met lauwwarm water. Dep zachtjes op de plekjes die jeuken. Dit verkoelt en haalt de ergste prikkel weg. Doe dit zo vaak als je kindje het prettig vindt, bijvoorbeeld elke 2 uur even een rondje.
- Smeer met Calamine lotion: Goed schudden, die fles! Smeer een dun laagje roze lotion op alle rode vlekjes. Laat dit even drogen. Het trekt in en geeft een verkoelend, drogend effect. Doe dit 3 tot 4 keer per dag. Een fles van 100ml gaat ongeveer 3 dagen mee bij intensief gebruik.
- Probeer het krabben te stoppen: Als je kindje ’s nachts krabt, trek hem of haar dan een pyjama aan die de handjes bedekt (met overslagmouwtjes) of doe van die zachte babyhandschoentjes aan. Voor peuters kun je sokken over hun handen doen. Klinkt gek, maar het werkt!
- Extra tip: Havermoutbad: Doe een kopje fijne havermout (zoals die van de Albert Heijn, €2 voor een pak) in een waszakje of oude sok. Hang dit onder de warme kraan in het bad. Het water wordt melkachtig en dit kalmeert de huid. Maximaal 15 minuten in bad, niet langer, want uitdrogen is niet goed. Doe dit 1x per dag.
Omdat een opengekrabt blaasje littekens kan geven en het virus sneller verspreidt. Dit is een klusje voor geduld en afleiding.
Veelgemaakte fout: Smeer niet teveel zalf op de open blaasjes. Een dun laagje is genoeg. Te veel zalf maakt de huid 'zweten' en geneest langzamer. En stop nooit zalf in de mond of op de geslachtsdelen zonder doktersadvies.
Stap 3: Handigheidjes voor overdag en 's nachts
Het is een kwestie van volhouden. De eerste 3 tot 5 dagen zijn het ergst.
- Afleiding is goud: Een jeukend kind is een ongelukkig kind. Zet een favoriete film op, lees een boekje voor of speel een rustig spelletje. Afleiding werkt vaak beter dan een schreeuw "Niet krabben!".
- De sokken-techniek: Voor de nacht is het een ramp. Je kind krabt zich wakker. Naast sokken over de handen, kun je ook de pyjama-broek omhoog doen en sokken over de voeten aan doen. Zo voorkom je krabben aan de enkels en voeten.
- Let op de voeding: Prikkelende dingen zoals tomatensap, sinaasappelsap of zure snoepjes kunnen pijn doen als er blaasjes in de mond zitten. Bied zachte dingen aan: yoghurt, vla, appelmoes, aardappelpuree. Een ijsje is ook top.
- Hygiëne in huis: Was dagelijks de handen van iedereen in het gezin. Waterpokken is superbesmettelijk. Voor broertjes en zusjes die nog geen waterpokken hebben gehad, is het handig om contact te beperken. Zij zijn besmettelijk vanaf 2 dagen vóór de uitslag tot 5 dagen erna.
Daarna worden de blaasjes korstjes en neemt de jeuk af. Tot die tijd moet je creatief zijn. Veelgemaakte fout: Een warm bad geven om te ontspannen. Te warm water maakt jeuk juist erger. Houd het badwater lauwwarm, net iets warmer dan lichaamstemperatuur. Smeer de huid daarna in met een van de beste verzachtende crèmes om de huid rustig te houden.
Stap 4: Wanneer bel je de huisarts?
Waterpokken is meestal onschuldig, maar er zijn uitzonderingen. Wil je weten hoe je de jeuk verzacht en wanneer het besmettelijk is? Vertrouw je het niet?
Bel dan altijd de huisarts of de huisartsenpost. Doe dit ook als je kindje nog heel jong is (jonger dan 6 maanden) of als het afweerstelsel niet in orde is. Bel direct de arts bij: Vertrouw op je moedergevoel.
- Een temperatuur die niet wil zakken na het geven van paracetamol of die boven de 40°C oploopt.
- Een kindje dat suf is, niet wakker te krijgen is of continue overgeeft.
- De huid rondom de blaasjes rood, dik en warm wordt. Dit kan duiden op een bacteriële infectie (wondroos).
- De blaasjes in de ogen zitten of rond de ogen.
- Je kindje niet meer wil drinken en uitdroogt (check de luiers: minder dan 3 natte luiers in 24 uur is een alarmbel).
Jij kent je kind het beste. Als iets niet goed voelt, is dat reden genoeg om te bellen.
Verificatie-checklist: heb je alles goed gedaan?
Ben je even de draad kwijt? Geen zorgen. Gebruik deze checklist om te checken of je nog op het goede spoor zit.
- [ ] Zijn de nagels van mijn kind kort en glad?
- [ ] Heb ik Calamine lotion gesmeerd (minimaal 3x vandaag)?
- [ ] Heeft mijn kind voldoende gedronken (minimaal 500ml voor een dreumes, 1 liter voor een kleuter)?
- [ ] Is de temperatuur gemeten en, indien nodig, paracetamol gegeven volgens de juiste dosering?
- [ ] Is er afleiding gezocht (film, spel, boek)?
- [ ] Draagt mijn kind luchtige kleding van katoen?
- [ ] Zijn de handen/het kind beschermd tegen krabben (handschoentjes, sokken)?
- [ ] Is het beddengoed verschoond (liefst op 60 graden gewassen)?
Vink het mentaal af of op een papiertje. Als je deze stappen volgt, kom je de waterpokken-periode goed door.
Het voelt nu misschien als een eindeloze strijd, maar over 10 tot 14 dagen zijn de korstjes verdwenen en heb je weer een rustig gezin. Jij kunt dit!