Gezonde voeding voor een ziek kind: Wat te geven bij diarree?
Je kind voelt zich beroerd, de luier gaat vaker open en je ziet waterdunne ontlasting. Dan schiet je in de modus: wat kan ik nu het beste geven?
Je wilt niet dat je kind uitdroogt, maar je wilt ook niet dat de buik nog meer op hol slaat.
Even pas op de plaats, want met de juiste voeding kun je de diarree vaak een halt toeroepen en je kind sneller weer op de been helpen.
Wat is diarree eigenlijk?
Diarree betekent dat je kind vaker dan drie keer per dag waterdunne ontlasting heeft. Het lichaam verliest veel vocht en zouten, en dat gaat snel bij kinderen.
Een baby of peuter kan al snel uitdrogen, dus het is zaak om direct te handelen. De oorzaak kan een buikgriepje zijn, een virus of soms een antibioticakuur. Vooral bij peuters die net naar de opvang gaan, kom je dit vaker tegen. Het is vervelend, maar met de juiste aanpak houd je het meestal goed thuis.
Let op: als je kind suf wordt, niet plast of een droge luier heeft langer dan 6 uur, bel dan direct de huisarts.
Waarom voeding zo cruciaal is bij diarree
Als je kind diarree heeft, verliest het niet alleen vocht, maar ook belangrijke zouten (elektrolyten). Die zouten zorgen ervoor dat het vocht in het lichaam blijft.
Door meteen de juiste voeding en drank te geven, help je het herstel.
Veel ouders denken dat je bij diarree niets mag eten, maar dat klopt niet. Je kind moet juist wel blijven eten, alleen dan in een aangepaste vorm. Stoppen met eten geeft namelijk een lege darm en dat kan de diarree juist verergeren.
Denk ook aan de bekende opvangmiddelen. Een flesje Pedialyte (elektrolytenoplossing) kun je in de meeste drogisterijen kopen, vaak voor rond de €5 tot €8 per literfles. Dat is je eerste stap om uitdroging tegen te gaan.
De kern: wat geef je wél en wat niet?
Het basisprincipe is simpel: vocht, zouten en licht verteerbare voeding. Begin met kleine slokjes, elke 5 tot 10 minuten.
Geef een baby een theelepel Pedialyte of ORS (Oral Rehydration Solution) per keer.
- witte rijst of rijstebloem (bijvoorbeeld een rijstebrij van Olvarit)
- beschuit met een beetje suiker of een plakje banaan
- appelmoes zonder extra suiker
- gekookte aardappel of wit brood
- een kippensoepje zonder vet (bijvoorbeeld een blikje Unox)
Voor peuters kun je een klein bekertje van 50 ml per keer aanbieden. Naast de drank mag je kind gewoon blijven eten, maar dan in de juiste vorm. Kies voor: Vermijd producten met veel suiker, want suiker trekt vocht aan en kan de diarree versterken.
Dus even geen frisdrank, vruchtensap of snoep. Ook vet eten, zoals friet of een vette prak, is geen goed idee.
Dat verergert de darmkrampen. Een bekend huismiddeltje is de banaan. Een rijpe banaan bevat pectine, dat de ontlasting kan verdikken. Geef een peuter een halve banaan, een baby kun je een klein beetje gepureerde banaan geven. Het werkt echt, en het is iets wat de meeste kinderen wel lusten.
Varianten voor baby’s, peuters en kleuters
Bij baby’s onder de 6 maanden geef je bij voorkeur borstvoeding of flesvoeding door, maar wel in kleinere porties. Een flesje van 90 ml kun je opdelen in drie slokjes van 30 ml, verspreid over een half uur. Als je flesvoeding geeft, meng dan een beetje ORS poeder door de fles (volg de instructies op de verpakking, meestal €3-€5 per zakje).
Voor peuters van 1 tot 4 jaar is het handig om een schema aan te houden.
Geef elke 10 minuten een slokje van 50 ml. Naast de drank mag je kleine porties eten geven.
Denk aan een bordje rijstebrij (€1,50 per potje van Olvarit) of een beschuitje met appelmoes. Bied elke 2 uur een kleine maaltijd aan, maar forceer niets. Voor kleuters van 4 jaar en ouder werkt hetzelfde principe, maar met grotere porties.
Een kommetje kippensoep (€0,80 per blikje) of een bordje witte rijst met een klein stukje kip is prima.
Geef een glas ORS naast het eten, bijvoorbeeld een bekertje van 150 ml per uur. Let op dat ze niet te snel te veel drinken, dat kan misselijkheid geven. Er zijn ook kant-en-klare ORS-drankjes in de supermarkt, zoals die van Oral Rehydration Salts (€4-€6 per liter). Die zijn handig als je geen zin hebt om te mengen. Let wel op dat je de juiste dosering geeft: baby’s ongeveer 50-100 ml per uur, peuters 100-150 ml per uur.
Praktische tips voor thuis
Houd een schemaatje bij van wat je geeft en wanneer. Een simpel notitieblokje werkt prima.
Noteer de hoeveelheid vocht en de frequentie. Zo kun je snel zien of je kind voldoende binnenkrijgt.
Zorg dat je altijd een voorraadje ORS in huis hebt. Een zakje poeder kost ongeveer €3 en is lang houdbaar. Leg het in de keukenla, zodat je niet hoeft te zoeken als je kind ziek is.
Gebruik geen gewone sportdrankjes als vervanging. Die bevatten te veel suiker en te weinig zouten.
Blijf bij ORS of elektrolytendrankjes die speciaal voor kinderen zijn gemaakt. Let op de luier. Als de luier droog blijft of de urine donkergeel is, is je kind mogelijk uitgedroogd. Bel dan de huisarts. Twijfel je over de regels voor kinderopvang bij ziekte? Raadpleeg dan altijd even de opvang.
Een teken van herstel is als de ontlasting langzaam weer vastere vorm krijgt en je kind weer actiever wordt.
Als je kind na een dag nog steeds waterdunne ontlasting heeft en weinig drinkt, overleg dan met de huisarts. Soms is een kortdurende medicatie nodig, maar dat is alleen op voorschrift. Met deze aanpak kun je meestal thuis blijven en hoeft het niet uit de hand te lopen.
De meeste kinderen herstellen binnen 2 tot 3 dagen. Blijf rustig, bied kleine beetjes aan en houd de vochtbalans in de gaten. Twijfel je hoe lang je kind thuis moet blijven? Je kind is je dankbaar, en jij houdt het hoofd koel.